{"id":9135,"date":"2018-04-28T21:41:08","date_gmt":"2018-04-28T14:41:08","guid":{"rendered":"http:\/\/truongan.name\/?p=9135"},"modified":"2018-04-28T23:25:15","modified_gmt":"2018-04-28T16:25:15","slug":"thuyet-tien-hoa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/truongan.name\/?p=9135","title":{"rendered":"Thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a"},"content":{"rendered":"<p><em>\"M\u00e0 \"nh\u00e2n lo\u1ea1i\" ngh\u0129a l\u00e0 g\u00ec? Trong c\u00e1c cu\u1ed1n s\u00e1ch gi\u00e1o khoa c\u1ee7a ch\u00fang ta, ch\u00fang ta \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ea1y r\u1eb1ng lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn ho\u00e1 t\u1eeb lo\u00e0i kh\u1ec9. Nh\u01b0ng anh bi\u1ebft kh\u00f4ng, th\u1ee9 l\u00fd thuy\u1ebft \u1ea5y m\u1edbi ch\u1ec9 ph\u00e1t tri\u1ec3n g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u00f4i. Trong m\u1ed9t b\u00e0i vi\u1ebft c\u1ee7a m\u00ecnh, em \u0111\u00e3 c\u00f3 d\u1ecbp t\u00ecm hi\u1ec3u th\u1ee9 ph\u1ea3n \u1ee9ng m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 t\u1eebng c\u00f3 v\u1edbi Darwin v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 hai m\u01b0\u01a1i. H\u1ecd kinh t\u1edfm \u00f4ng ta. Em c\u00f3 th\u1ec3 cho anh xem nh\u1eefng g\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 v\u1ebd \u0111\u1ec3 bi\u1ebfm ho\u1ea1 \u00f4ng \u1ea5y c\u00f9ng h\u1ecdc thuy\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y. H\u1ecd kinh t\u1edfm \u00f4ng \u1ea5y v\u00e0 h\u1ecd s\u1ee3 \u00f4ng \u1ea5y.\"<\/em> - 2009<\/p>\n<p>Nh\u00ecn l\u1ea1i th\u00ec m\u00ecnh \u0111\u00e3 vi\u1ebft \u0111o\u1ea1n n\u00e0y c\u00e1ch \u0111\u00e2y g\u1ea7n 10 n\u0103m \u1ed3i. Th\u1eadt ra \u0111\u00e2y c\u0169ng l\u00e0 1 trong nh\u1eefng b\u00e0i \"ng\u00e2m c\u1ee9u\" \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a m\u00ecnh. Nh\u01b0ng m\u00e0 c\u00e1i \u0111o\u1ea1n n\u00e0y thi\u1ec7t ra c\u0169ng h\u01a1i sai sai, v\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i \"\u0111\u00e3 t\u1eebng c\u00f3 v\u1edbi Darwin v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 hai m\u01b0\u01a1i\" m\u00e0... b\u00e2y gi\u1edd ng\u01b0\u1eddi ta v\u1eabn th\u1ebf. <img src=\"http:\/\/truongan.name\/smilies\/21.gif\" alt=\":))\" class=\"wp-smiley\" style=\"height: 1em; max-height: 1em;\" \/> <\/p>\n<p>Cho \u0111\u1ebfn sau nh\u1eefng n\u0103m 2000, thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh d\u1ea1y h\u1ecdc \u1edf n\u01b0\u1edbc M\u1ef9, v\u00e0 l\u1eadp t\u1ee9c v\u01b0\u1edbng ph\u1ea3i v\u00f4 c\u00f9ng nhi\u1ec1u s\u1ef1 ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i. Theo 1 cu\u1ed9c tr\u01b0ng c\u1ea7u d\u00e2n \u00fd n\u0103m 2000, ch\u1ec9 c\u00f3 20% ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 cho r\u1eb1ng n\u00ean d\u1ea1y ri\u00eang thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a. 16% cho r\u1eb1ng c\u1ea7n lo\u1ea1i b\u1ecf thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a, ch\u1ec9 d\u1ea1y thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf. C\u00f2n l\u1ea1i, 17% \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb \u0111\u01b0a thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a v\u00e0o l\u1edbp khoa h\u1ecdc, thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf v\u00e0o l\u1edbp t\u00f4n gi\u00e1o; 13% cho r\u1eb1ng n\u00ean d\u1ea1y c\u1ea3 2 thuy\u1ebft trong l\u1edbp khoa h\u1ecdc. <\/p>\n<p>S\u1ed1 cao nh\u1ea5t, 29%, th\u00ec b\u1ea3o r\u1eb1ng n\u00ean d\u1ea1y c\u1ea3 2 nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u ch\u00fa th\u00edch... t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u l\u00e0 thuy\u1ebft ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9ng minh. <\/p>\n<p>Thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf l\u00e0 thuy\u1ebft \"Ch\u00faa s\u00e1ng l\u1eadp th\u1ebf gi\u1edbi\" d\u1ef1a theo Kinh Th\u00e1nh m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ea1y cho \u0111\u1ebfn th\u1ebf k\u1ef7 20 - V\u1ea7ng, th\u1eadt ra thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a Darwin v\u1ed1n kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3n nh\u1eadn h\u1ed3 h\u1edfi g\u00ec cho l\u1eafm, v\u00e0 sau Th\u1ebf chi\u1ebfn I, cu\u1ed9c tranh c\u00e3i h\u1ecdc thuy\u1ebft m\u1edbi c\u0169 trong nh\u00e0 th\u1edd lan r\u1ed9ng th\u00e0nh cu\u1ed9c tranh c\u00e3i v\u1ec1 thuy\u1ebft l\u1eadp th\u1ebf. M\u1ed9t ngh\u1ecb s\u0129 t\u00ean William Jennings Bryan \u0111\u00e3 d\u1eabn \u0111\u1ea7u 1 chi\u1ebfn d\u1ecbch ch\u1ed1ng-Darwin v\u00ec cho r\u1eb1ng h\u1ecdc thuy\u1ebft n\u00e0y l\u00e0 \"1 l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng ma qu\u1ef7\" g\u00e2y ra th\u00f9 h\u1eadn, xung \u0111\u1ed9t \u0111\u1ebfn tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n<p>(Theo quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi theo \u0111\u1ea1o m\u00e0 m\u1ecb h\u00f3ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00ec \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0: Con ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 sinh v\u1eadt th\u1ea7n th\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00faa l\u1ef1a ch\u1ecdn, ban cho linh h\u1ed3n, th\u00e2n x\u00e1c, tr\u00ed th\u00f4ng minh... Do \u0111\u00f3, m\u1ed7i c\u00e1 th\u1ec3, m\u1ed7i sinh m\u1ea1ng \u0111\u1ec1u \u0111\u00e1ng qu\u00fd \u0111\u00e1ng tr\u00e2n tr\u1ecdng. Trong khi \u0111\u00f3, thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a cho r\u1eb1ng con ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 l\u00e0 1 lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt cao c\u1ea5p t\u1eeb kh\u1ec9 m\u00e0 ra. V\u00e0 do \u0111\u00f3, \u1edd th\u00ec... ph\u00e1 thai tr\u00e0n lan, b\u1ea1o l\u1ef1c, gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi, coi m\u1ea1ng ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 c\u1ecf r\u00e1c v\u00e2n v\u00e2n, t\u1ea5t c\u1ea3 t\u1ed9i l\u1ed7i \u0111\u1ec1u b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb quan \u0111i\u1ec3m \"ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea3 l\u00e0 c\u00e1i m\u1ed1c g\u00ec\" h\u1ebft.)  <\/p>\n<p>Sau \u0111\u00f3, c\u00f3 nhi\u1ec1u bang \u0111\u00e3 ra lu\u1eadt c\u1ea5m d\u1ea1y thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, \u0111\u01a1n c\u1eed bang Tennessee n\u0103m 1925 th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n ra B\u1ed9 lu\u1eadt Butler c\u1ea5m d\u1ea1y thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a trong t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, \u0111\u1ebfn t\u1eadn n\u0103m 1967 m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ee1 b\u1ecf v\u00ec lu\u1eadt... t\u1ef1 do ng\u00f4n lu\u1eadn. Oklahoma, Florida c\u0169ng ra lu\u1eadt nh\u01b0 th\u1ebf v\u00e0o 1923. T\u1eeb \u0111\u00f3 n\u1ea3y sinh ra nh\u1eefng tranh c\u00e3i tri\u1ec1n mi\u00ean quanh lu\u1eadt c\u1ea5m, nh\u01b0ng T\u00f2a \u00e1n M\u1ef9 cho r\u1eb1ng lu\u1eadt c\u1ea5m n\u00e0y ch\u1eb3ng h\u1ec1 vi ph\u1ea1m Hi\u1ebfn ph\u00e1p Li\u00ean bang do... kh\u00f4ng t\u00f4n gi\u00e1o n\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p coi nh\u01b0 \u01b0u ti\u00ean \u1edf M\u1ef9 (aka V\u00f4 th\u1ea7n c\u0169ng th\u1ebf). V\u00e0 d\u00f9 kh\u00f4ng ra lu\u1eadt, chi\u1ebfn d\u1ecbch v\u1eadn \u0111\u1ed9ng n\u00e0y \u0111\u00e3 khi\u1ebfn s\u00e1ch gi\u00e1o khoa h\u1ea7u h\u1ebft \u1edf M\u1ef9 \u0111\u00e3 lo\u1ea1i b\u1ecf thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a kh\u1ecfi tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc.<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn n\u0103m 1967, 1 th\u1ea7y gi\u00e1o t\u00ean Gary L. Scott b\u1ecb cho ngh\u1ec9 vi\u1ec7c v\u00ec d\u1ea1y thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a \u1edf Tennessee \u0111\u00e3 \u0111\u1ec7 \u0111\u01a1n ki\u1ec7n \u0111\u00f2i quy\u1ec1n t\u1ef1 do ng\u00f4n lu\u1eadn, v\u1eadn \u0111\u1ed9ng lo\u1ea1i b\u1ecf Lu\u1eadt Butler. N\u0103m 1968, Th\u01b0\u1ee3ng vi\u1ec7n M\u1ef9 cho r\u1eb1ng lu\u1eadt c\u1ea5m thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a l\u00e0 vi ph\u1ea1m lu\u1eadt Li\u00ean bang, l\u00e0 thi\u00ean v\u1ecb t\u00f4n gi\u00e1o, r\u1eb1ng n\u00ean d\u1ea1y c\u1ea3 2 h\u1ecdc thuy\u1ebft song song. \u0110\u1ec3 r\u1ed3i t\u1eeb \u0111\u00f3 n\u1ea3y sinh ra v\u1ea5n \u0111\u1ec1 m\u1edbi l\u00e0... n\u00ean d\u1ea1y nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/p>\n<p>2 phe ph\u00e1i Ti\u1ebfn-S\u00e1ng ngay l\u1eadp t\u1ee9c nh\u1ea3y v\u00e0o chi\u1ebfn nhau. \u0110\u00e3 c\u00f3 1 th\u1eddi gian thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u ti\u00ean cho l\u00e0 khoa h\u1ecdc, thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf l\u00e0 t\u00f4n gi\u00e1o - nh\u01b0ng r\u1ed3i c\u00e1c chi\u1ebfn d\u1ecbch \u0111\u01b0a thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf tr\u1edf l\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc. V\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 c\u00e1i k\u1ebft qu\u1ea3 tr\u01b0ng c\u1ea7u \u1edf tr\u00ean. V\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1eabn c\u1ee9 ti\u1ebfp t\u1ee5c dai d\u1eb3ng. \u1ede 1 s\u1ed1 n\u01a1i, 1 s\u1ed1 s\u00e1ch, m\u1ea5y ch\u1eef \"thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a\" kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eafc t\u1edbi, thay b\u1eb1ng \"s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i qua th\u1eddi gian\". <\/p>\n<p>N\u0103m 2002, 6 gia \u0111\u00ecnh \u1edf Georgia ki\u1ec7n tr\u01b0\u1eddng v\u00ec s\u00e1ch gi\u00e1o khoa c\u00f3 ch\u1ee9a thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a, cho r\u1eb1ng thuy\u1ebft n\u00e0y \"ch\u1ec9 l\u00e0 1 gi\u1ea3 thuy\u1ebft, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt\". Ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c l\u1ea1i h\u1ecfi r\u1eb1ng t\u1ea1i sao c\u0169ng c\u00f2n bao nhi\u00eau gi\u1ea3 thuy\u1ebft khoa h\u1ecdc v\u1ec1 s\u00e1ng th\u1ebf kh\u00e1c kh\u00f4ng d\u1ea1y m\u00e0 ch\u1ec9 \u01b0u ti\u00ean m\u1ed7i thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a, \u0111\u00e2y c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 \u00e2m m\u01b0u \"\u0111\u00e0n \u00e1p t\u00f4n gi\u00e1o\" hay kh\u00f4ng. N\u00f3i chung, t\u00ecnh h\u00ecnh \u1edf c\u00e1c bang th\u00ec... phe n\u00e0o th\u1eafng th\u1ebf trong ch\u00ednh quy\u1ec1n th\u00ec thuy\u1ebft \u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u01b0u ti\u00ean. <img src=\"http:\/\/truongan.name\/smilies\/yahoo6.gif\" alt=\"=))\" class=\"wp-smiley\" style=\"height: 1em; max-height: 1em;\" \/><\/p>\n<p>---<\/p>\n<p>\u1ede ch\u00e2u \u00c2u, n\u0103m 2007, Ngh\u1ecb vi\u1ec7n c\u1ee7a H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng Ch\u00e2u \u00c2u th\u00f4ng qua Ngh\u1ecb quy\u1ebft 1580 c\u00f3 ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 \"S\u1ef1 nguy hi\u1ec3m c\u1ee7a thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf trong gi\u00e1o d\u1ee5c\", cho r\u1eb1ng thuy\u1ebft S\u00e1ng th\u1ebf c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 m\u1ed1i nguy hi\u1ec3m v\u1edbi t\u01b0\u01a1ng lai con ng\u01b0\u1eddi, \u1ee7ng h\u1ed9 s\u1ef1 c\u1ef1c \u0111oan t\u00f4n gi\u00e1o. <\/p>\n<p>Ngh\u1ecb quy\u1ebft n\u00e0y b\u1ecb b\u00e1o 20 Ph\u00fat c\u1ee7a Ph\u00e1p ph\u00ea ph\u00e1n \"Ch\u00fang ta \u0111ang quay l\u1ea1i th\u1eddi Trung c\u1ed5\". Ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00f4ng ch\u1ec9 cho r\u1eb1ng n\u00f3 \"\u0111\u00e0n \u00e1p, t\u1ea5n c\u00f4ng t\u00f4n gi\u00e1o\" m\u00e0 c\u00f2n ph\u1ee7 \u0111\u1ecbnh nhi\u1ec1u h\u1ecdc thuy\u1ebft kh\u00e1c.<\/p>\n<p>N\u0103m 2006, Th\u1ee9 tr\u01b0\u1edfng B\u1ed9 gi\u00e1o d\u1ee5c Ba Lan tuy\u00ean b\u1ed1 thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a l\u00e0 th\u1ee9 d\u1ed1i tr\u00e1 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ea1y trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc. B\u1ed9 tr\u01b0\u1edfng B\u1ed9 gi\u00e1o d\u1ee5c th\u00ec cho r\u1eb1ng \"n\u00ean d\u1ea1y cho \u0111\u1ebfn ch\u1eebng n\u00e0o c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc th\u1ea5y th\u00edch h\u1ee3p\", nh\u01b0ng... cha \u00f4ng \u1ea5y ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i. <img src=\"http:\/\/truongan.name\/smilies\/yahoo6.gif\" alt=\"=))\" class=\"wp-smiley\" style=\"height: 1em; max-height: 1em;\" \/><\/p>\n<p>\u1ede Romania, thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o d\u1ea1y n\u0103m 1998, nh\u01b0ng b\u1ecb lo\u1ea1i b\u1ecf kh\u1ecfi c\u00e1c s\u00e1ch t\u1eeb n\u0103m 2006.<\/p>\n<p>\u1ede Th\u1ed5 Nh\u0129 K\u1ef3, t\u1eeb nh\u1eefng n\u0103m 1980, phong tr\u00e0o ch\u1ed1ng thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a l\u00ean cao, l\u1eadp n\u00ean t\u1ed5 ch\u1ee9c ch\u1ed1ng \u0111\u1ed1i li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi t\u1ed5 ch\u1ee9c \u1edf B\u1eafc M\u1ef9, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc th\u1eadm ch\u00ed b\u1ecb \u0111e d\u1ecda t\u00ednh m\u1ea1ng. Th\u00e1ng 6-2017, B\u1ed9 gi\u00e1o d\u1ee5c n\u01b0\u1edbc n\u00e0y lo\u1ea1i b\u1ecf thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a kh\u1ecfi ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh c\u1ea5p 2. <\/p>\n<p>\u1ede H\u00e0n Qu\u1ed1c, d\u01b0\u1edbi \u00e1p l\u1ef1c c\u1ee7a T\u1ed5 ch\u1ee9c C\u1ea3i c\u00e1ch s\u00e1ch l\u00e0 1 nh\u00e1nh c\u1ee7a t\u1ed5 ch\u1ee9c t\u00f4n gi\u00e1o, B\u1ed9 gi\u00e1o d\u1ee5c n\u01b0\u1edbc n\u00e0y lo\u1ea1i b\u1ecf 1 s\u1ed1 d\u1eef li\u1ec7u, h\u00ecnh \u1ea3nh v\u1ec1 thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a kh\u1ecfi SGK v\u00e0o n\u0103m 2012. <\/p>\n<p>.<\/p>\n<p>.<\/p>\n<p>.<\/p>\n<p>---<\/p>\n<p>\u0110au tay qu\u00e1 tr\u1eddi \u01a1iiiiii...<\/p>\n<p>C\u00e1c b\u00e0i kh\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecdc: https:\/\/www.theguardian.com\/world\/2002\/feb\/24\/usa.schools<br \/>\nhttps:\/\/www.nytimes.com\/2013\/02\/02\/us\/seeing-darwin-through-christians-eyes.html<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;M\u00e0 &#8220;nh\u00e2n lo\u1ea1i&#8221; ngh\u0129a l\u00e0 g\u00ec? Trong c\u00e1c cu\u1ed1n s\u00e1ch gi\u00e1o khoa c\u1ee7a ch\u00fang ta, ch\u00fang ta \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ea1y r\u1eb1ng lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn ho\u00e1 t\u1eeb lo\u00e0i kh\u1ec9. Nh\u01b0ng anh bi\u1ebft kh\u00f4ng, th\u1ee9 l\u00fd thuy\u1ebft \u1ea5y m\u1edbi ch\u1ec9 ph\u00e1t tri\u1ec3n g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u00f4i. Trong m\u1ed9t b\u00e0i vi\u1ebft c\u1ee7a m\u00ecnh, em \u0111\u00e3 c\u00f3 d\u1ecbp t\u00ecm hi\u1ec3u th\u1ee9 ph\u1ea3n \u1ee9ng m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 t\u1eebng c\u00f3 v\u1edbi Darwin v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 hai m\u01b0\u01a1i. H\u1ecd kinh t\u1edfm \u00f4ng ta. Em c\u00f3 th\u1ec3 cho anh xem nh\u1eefng g\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 v\u1ebd \u0111\u1ec3 bi\u1ebfm ho\u1ea1 \u00f4ng \u1ea5y c\u00f9ng h\u1ecdc thuy\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y. H\u1ecd kinh t\u1edfm \u00f4ng \u1ea5y v\u00e0 h\u1ecd s\u1ee3 \u00f4ng \u1ea5y.&#8221; &#8211; 2009 Nh\u00ecn l\u1ea1i th\u00ec m\u00ecnh \u0111\u00e3 vi\u1ebft \u0111o\u1ea1n n\u00e0y c\u00e1ch \u0111\u00e2y g\u1ea7n 10 n\u0103m \u1ed3i. Th\u1eadt ra \u0111\u00e2y c\u0169ng l\u00e0 1 trong nh\u1eefng b\u00e0i &#8220;ng\u00e2m c\u1ee9u&#8221; \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a m\u00ecnh. Nh\u01b0ng m\u00e0 c\u00e1i \u0111o\u1ea1n n\u00e0y thi\u1ec7t ra c\u0169ng h\u01a1i sai sai, v\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i &#8220;\u0111\u00e3 t\u1eebng c\u00f3 v\u1edbi Darwin v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 hai m\u01b0\u01a1i&#8221; m\u00e0&#8230; b\u00e2y gi\u1edd ng\u01b0\u1eddi ta v\u1eabn th\u1ebf. Cho \u0111\u1ebfn sau nh\u1eefng n\u0103m 2000, thuy\u1ebft Ti\u1ebfn h\u00f3a m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh d\u1ea1y h\u1ecdc \u1edf n\u01b0\u1edbc M\u1ef9, v\u00e0 l\u1eadp t\u1ee9c v\u01b0\u1edbng ph\u1ea3i v\u00f4 c\u00f9ng nhi\u1ec1u [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[28,1],"tags":[],"class_list":["post-9135","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-lich-su-news","category-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9135"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9135\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}