{"id":7290,"date":"2014-04-14T22:36:50","date_gmt":"2014-04-14T15:36:50","guid":{"rendered":"http:\/\/truongan.byethost11.com\/?p=7290"},"modified":"2014-12-05T20:20:08","modified_gmt":"2014-12-05T13:20:08","slug":"n-5","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/truongan.name\/?p=7290","title":{"rendered":"N"},"content":{"rendered":"<p>Ghi ch\u00fa c\u1ee7a th\u1eeba sai h\u1ed9i th\u00e1nh Paris v\u00e0o th\u00e1ng 10\/1852:<\/p>\n<p>\"N\u0103m 1833, Minh M\u1ea1ng \u0111\u01b0a ra s\u1eafc ch\u1ec9 b\u00e1ch h\u1ea1i \u0111\u1ea1o l\u1ea7n \u0111\u1ea7u.\"<\/p>\n<p>V\u1ea7ng, v\u1eady l\u00e0 ch\u00ednh ng\u01b0\u1eddi C\u00f4ng gi\u00e1o th\u1eeba nh\u1eadn, nh\u1eefng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a MM \"\u0111\u00e0n \u00e1p\" TC gi\u00e1o ch\u1ec9 ch\u00ednh th\u1ee9c x\u1ea3y ra sau khi ng\u01b0\u1eddi TC gi\u00e1o n\u1ed5i lo\u1ea1n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t kho\u1ea3ng t\u1eeb 1826-1830, nh\u1eefng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng m\u00e0 b\u1ecdn h\u1ecd cho l\u00e0 \"b\u1eaft ch\u1eb9t\" nh\u01b0 \u0111\u01b0a gi\u00e1o s\u0129 v\u1ec1 kinh hay khi\u1ec3n tr\u00e1ch v\u00ec t\u00e0u \"l\u1ee1\" \u0111\u1ec3 s\u00f3t m\u1ea5y \u00f4ng gi\u00e1o s\u0129 l\u1ea1i VN \u0111\u1ec1u mang t\u00ednh \"la l\u00e0ng\" qu\u00e1 \u0111\u1ed9. (Nh\u1eadp c\u1ea3nh b\u1ea5t h\u1ee3p ph\u00e1p m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb g\u00f4 c\u1ed5 giao tr\u1ea3 l\u1ea1i b\u1ea3n qu\u1ed1c m\u1edbi l\u1ea1. =_= C\u00f2n vi\u1ec7c \u0111\u00f3n gi\u00e1o s\u0129 v\u1ec1 d\u1ecbch s\u00e1ch v\u1edbi d\u1ea1y ng\u00f4n ng\u1eef th\u00ec MM l\u00e0m th\u1eadt ch\u1ee9 ch\u1ea3 \u0111\u00f9a. =_=)<\/p>\n<p>Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a gi\u00e1o h\u1ed9i VN, l\u1ea1i th\u1ea5y m\u00e2u thu\u1eabn c\u1ee7a LVD v\u00e0 MM \u1edf \u0111\u00e2y. Ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba sai t\u00ean Ph\u00fa Ho\u00e0i Nh\u00e2n (qu\u00e1 l\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 \u0111i tra l\u1ea1i t\u00ean ti\u1ebfng T\u00e2y c\u1ee7a \u00f4ng n\u00e0y) m\u00e0 MM \u0111\u00f3n v\u1ec1 Hu\u1ebf \u0111\u1ec3 d\u1ecbch s\u00e1ch - theo ghi ch\u00e9p n\u00e0y - \u0111\u00e3 \"c\u1ea7u c\u1ee9u\" LVD v\u00e0 \u0111\u1ebfn n\u0103m 1829 th\u00ec LVD \u0111\u1ebfn Hu\u1ebf \u0111\u01b0a \u00f4ng ta v\u1ec1. \"T\u00ecnh c\u1edd\" sao, theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a \u0110\u1ea1i Nam th\u1ef1c l\u1ee5c, th\u00e1i \u0111\u1ed9 c\u1ee7a MM v\u1edbi LVD t\u1eeb \u0111\u00f3 c\u0169ng thay \u0111\u1ed5i 180 \u0111\u1ed9, d\u00f9 trong cu\u1ed9c g\u1eb7p \u0111\u00f3, MM v\u1eabn c\u00f2n khen \"LVD ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc ngang b\u01b0\u1edbng, \u0111\u1ebfn khi gi\u00e0 l\u1ea1i thu\u1ea7n h\u1eadu\". <\/p>\n<p>(C\u00f3 l\u1ebd t\u00e1c nh\u00e2n ch\u00ednh v\u1eabn l\u00e0 Tr\u1ea7n Nh\u1eadt V\u0129nh - N\u00ean nh\u1edb, Tr\u1ea7n Nh\u1eadt V\u0129nh \u1edf Gia \u0110\u1ecbnh, trong \u0111\u1ecba b\u00e0n c\u1ee7a LVD, tr\u1eeb khi LVD t\u1ef1 \u0111\u01b0a n\u1ed9p TNV ch\u1ee9 MM c\u0169ng ch\u1ea3 c\u00f3 c\u00e1ch n\u00e0o b\u1eaft. V\u1eady th\u00ec \u00e1n c\u1ee7a TNV g\u1ea7n nh\u01b0 l\u00e0 s\u1ef1 th\u1eadt.) <\/p>\n<p>Tr\u1edf l\u1ea1i vi\u1ec7c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi TC gi\u00e1o, th\u1eadt ra t\u1eeb \u0111\u1eddi Gia Long \u0111\u00e3 c\u00f3 l\u1ec7nh c\u1ea5m x\u00e2y th\u00eam nh\u00e0 th\u1edd - V\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a MM v\u00e0o kho\u1ea3ng 30-33 c\u0169ng ch\u1ec9 nh\u1eafm v\u00e0o nh\u1eefng nh\u00e0 th\u1edd, h\u1ed9i \u0111o\u00e0n l\u00e9n l\u00fat th\u00eam ra, ngh\u0129a l\u00e0 v\u1eabn c\u00f2n \u0111ang th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u00fang ph\u00e1p lu\u1eadt. => C\u00e1i s\u1eafc ch\u1ec9 \"b\u00e1ch h\u1ea1i\" \u0111\u1ea7u ti\u00ean ch\u1ec9 \u0111\u1ebfn v\u00e0o 1833, v\u00ec l\u00fd do m\u00e0 ai c\u0169ng bi\u1ebft, v\u00e0 \"t\u00ecnh c\u1edd\" sao, t\u1eeb \u0111\u00fang k\u1ebb m\u00e0 LVD \u0111em t\u1eeb Hu\u1ebf v\u1ec1.<\/p>\n<p>Nh\u00e2n ti\u1ec7n, ch\u1ea3 bi\u1ebft Ho\u00e0ng C\u00f4ng L\u00fd tr\u1edf th\u00e0nh \"cha v\u1ee3 MM\" t\u1eeb h\u1ed3i n\u00e0o. D\u00f2m h\u1ebft danh s\u00e1ch v\u1ee3 MM kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ea5y 1 n\u1eeda c\u00e1i h\u1ecd Ho\u00e0ng, m\u00e0 d\u00f9 kh\u00f4ng c\u00f3 ghi, kh\u00f4ng c\u00f3 con \u0111i ch\u0103ng n\u1eefa th\u00ec v\u1edbi m\u1ea5y ch\u1ee5c b\u00e0, vua c\u0169ng ch\u1ea3 r\u1ea3nh. MM m\u1eafng Ho\u00e0ng C\u00f4ng L\u00fd xa x\u1ea3 th\u00ec m\u1eaft ng\u01a1 kh\u00f4ng th\u00e8m d\u00f2m, \"s\u00e1ng t\u00e1c\" ra th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9c cha v\u1ee3. <\/p>\n<p>Nh\u00e2n n\u00f3i chuy\u1ec7n Ch\u00e2n L\u1ea1p \"l\u00e0m ph\u1ea3n\", ngu\u1ed3n c\u01a1n n\u00f3 c\u0169ng s\u00e2u xa l\u1eafm c\u01a1. Sau khi v\u1ee5 c\u1ee7a Tr\u1ea7n Nh\u1eadt V\u0129nh b\u1ecb khui ra, kh\u00f4ng bi\u1ebft do \u0111\u1ea5u \u0111\u00e1 hay th\u1eeba n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ee5c th\u1ea3 c\u00e2u, Nguy\u1ec5n V\u0103n Tho\u1ea1i t\u1ee9c Tho\u1ea1i Ng\u1ecdc H\u1ea7u c\u0169ng b\u1ecb t\u1ed1 tham nh\u0169ng c\u00f9ng (M\u00e0 sau n\u00e0y ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1 l\u00e0 V\u00f5 Du b\u1ecb x\u1eed t\u1ed9i n\u00f3i l\u00e1o). Nh\u01b0ng \u1edf \u0111\u00e2y c\u0169ng ph\u1ea3i n\u00f3i - l\u00e0 quan h\u1ec7 c\u1ee7a Tho\u1ea1i Ng\u1ecdc H\u1ea7u v\u1edbi nh\u00e0 vua Ch\u00e2n L\u1ea1p (hay n\u00f3i \u0111\u00fang h\u01a1n l\u00e0 c\u1ea3 tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh CL) r\u1ea5t kh\u00f4ng t\u1ed1t. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, TNH ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m b\u1ea3o h\u1ed9 CL 3 n\u0103m th\u1eddi Gia Long r\u1ed3i theo lu\u1eadt \"h\u1ed3i t\u1ecb\" (quan ch\u1ec9 nh\u1eadm ch\u1ee9c 3 n\u0103m v\u00e0 kh\u00f4ng nh\u1eadm ch\u1ee9c \u1edf qu\u00ea) ph\u1ea3i chuy\u1ec3n \u0111i. \u0110\u1ebfn th\u1eddi MM, h\u1ea7u nh\u01b0 to\u00e0n b\u1ed9 c\u00e1i lu\u1eadt \"h\u1ed3i t\u1ecb\" n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec7u l\u1ef1c \u1edf Gia \u0110\u1ecbnh. Khi s\u01b0 K\u1ebf l\u00e0m ph\u1ea3n \u1edf CL \u0111\u1ea7u th\u1eddi MM, MM ph\u1ea3i cho LVD c\u00f9ng c\u00e1c quan ph\u00eda Nam v\u1ec1 \u0111\u00e1nh d\u1eb9p. Khi \u0111\u01b0a TNH l\u00e0m ch\u1ee9c b\u1ea3o h\u1ed9, nh\u00e0 vua CL ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i, ph\u1ea3i thuy\u1ebft ph\u1ee5c m\u1edbi nghe (m\u00e0 ai c\u0169ng bi\u1ebft l\u00e0 ph\u1ea7n \"ph\u1ee5c\" nhi\u1ec1u h\u01a1n ph\u1ea7n \"thuy\u1ebft\").<\/p>\n<p>Khi TNH v\u1eeba ch\u1ebft, quan CL l\u00e0 con ch\u00e1u Chi\u00eau Ch\u00f9y Bi\u1ec7n (n\u1ebfu nh\u1edb Gia Long l\u00e0m sao m\u00e0 thu \u0111\u01b0\u1ee3c CL th\u00ec s\u1ebd nh\u1edb ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y <img src=\"http:\/\/truongan.name\/smilies\/09.gif\" alt=\":P\" class=\"wp-smiley\" style=\"height: 1em; max-height: 1em;\" \/> ) ch\u1ea1y ra chi\u1ebfm gi\u1eef B\u1eafc T\u1ea7m B\u00f4n, li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi Xi\u00eam v\u00e0 th\u00f4ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi Nam Ch\u01b0\u1edfng \u1edf ph\u00eda B\u1eafc l\u00fac n\u00e0y c\u0169ng \u0111ang ng\u1ea3 v\u1ec1 v\u1edbi Xi\u00eam. N\u0103m 1830, LVD b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 \u0111\u1ed9ng t\u0129nh \u1edf CL r\u1eb1ng ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed7i 1 \u00f4ng quan b\u00ean \u0111\u00f3 l\u00e0 bi\u1ebft \"\u0111\u1ec1 ph\u00f2ng Xi\u00eam\", c\u00f2n l\u1ea1i n\u1ebfu kh\u00f4ng tr\u00f4ng ng\u00f3ng Xi\u00eam th\u00ec c\u0169ng khoanh tay ng\u1ed3i y\u00ean. Xi\u00eam sau khi r\u1ea3nh tay Mi\u1ebfn \u0110i\u1ec7n (\u0111\u00e3 b\u1ecb Anh chi\u1ebfm) th\u00ec \u0111\u00e1nh sang ph\u00eda \u0110\u00f4ng, h\u1ebft g\u00e2y r\u1ed1i \u1edf L\u00e0o r\u1ed3i chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u01b0a ho\u00e0ng th\u00e2n Ch\u00e2n L\u1ea1p v\u1ec1 l\u1eadt \u0111\u1ed5 vua (nh\u00ecn l\u1ea1i l\u00fd do t\u1ea1i sao GL thu \u0111\u01b0\u1ee3c CL). <\/p>\n<p>Sau khi TNH ch\u1ebft, ch\u1ee9c b\u1ea3o h\u1ed9 CL thay \u0111\u1ed5i li\u1ec1n xo\u00e0nh xo\u1ea1ch. \u1ede \u0111\u00e2y l\u1ea1i th\u1ea5y m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 Tham tri Binh b\u1ed9 B\u00f9i \u0110\u1ee9c Minh \u0111\u01b0\u1ee3c MM c\u1eed l\u00e0m b\u1ea3o h\u1ed9, b\u00e1c \u0111i ti\u1ebfn c\u1eed c\u1ee7a LVD - r\u1ed3i sau \u0111\u00f3 ch\u1ec9 m\u1ea5y th\u00e1ng, B\u00f9i \u0110\u1ee9c Minh b\u1ecb c\u00e1c quan \u1edf CL t\u1ed1 l\u00e0m vi\u1ec7c nh\u0169ng nhi\u1ec5u. Sau \u0111\u00f3, quan c\u1ee7a MM l\u00e0 V\u00f5 Du l\u1ea1i \u0111i t\u1ed1 TNH tham nh\u0169ng (vi\u1ec7c n\u00e0y ch\u1eafc kh\u00f4ng ph\u1ea3i MM ch\u1ee7 m\u01b0u, v\u00ec MM cho s\u1ee9 b\u00e1o v\u1edbi vua CL l\u00e0 tr\u1ecb t\u1ed9i kia r\u1ed3i, b\u00ean kia m\u1edbi b\u1ea3o kh\u00f4ng ph\u1ea3i, do t\u00ean V\u00f5 Du n\u00f3i x\u1ea1o => quay ra tr\u1ecb c\u1ea3 2 =-=). <\/p>\n<p>L\u1ea1i n\u00f3i, sau khi LVD ch\u1ebft, l\u1ea1i c\u00f3 quan \u1edf Ph\u1ee7 L\u1eadt c\u1ee7a CL tr\u1ed1n ti\u1ebfp v\u1ec1 Xi\u00eam. Ta h\u00e3y nh\u1edb, CL c\u00f3 k\u1ebft c\u1ea5u kh\u00e1 l\u00e0 gi\u1ed1ng VN th\u1eddi c\u1ed5, ngh\u0129a l\u00e0 c\u00e1c quan \u1edf \u0111\u00e2y l\u0129nh phong \u1ea5p, l\u00e0m ch\u1ee7 c\u1ea3 v\u00f9ng. Quan tr\u1ed1n \u0111i ngh\u0129a l\u00e0 c\u00f3 nguy c\u01a1 1 ng\u00e0y n\u00e0o \u0111\u00f3 c\u1ea3 c\u00e1i v\u00f9ng \u1ea5y s\u1ebd tr\u1edf c\u1edd khi h\u1ecd quay l\u1ea1i (N\u00ean m\u1edbi c\u00f3 c\u00e1i nh\u1eadn x\u00e9t \"D\u00e2n Man ch\u1ec9 nghe theo l\u1eddi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u m\u1ee5c\"). R\u1ed3i ngay sau \u0111\u00f3, qu\u1ea3 nhi\u00ean ng\u01b0\u1eddi \u1edf B\u1eafc T\u1ea7m B\u00f4n g\u1ecdi Xi\u00eam \u0111\u1ebfn \u0111\u00e1nh Ph\u1ee7 L\u1eadt. R\u1ed3i ngay sau \u0111\u00f3, th\u00e1m b\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c Phi Nh\u00e3 Ch\u1ea5t Tri \u0111ang gom qu\u00e2n chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u00e1nh B\u1eafc T\u1ea7m B\u00f4n. => R\u1ed3i \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ki\u1ec7n th\u00e0nh Phi\u00ean An.<\/p>\n<p>Khi qu\u00e2n Xi\u00eam \u0111\u00e1nh v\u00e0o, c\u00f3 1 \u0111i\u1ec3m \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 trong nh\u00f3m qu\u00e2n n\u00e0y, ngo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi Xi\u00eam v\u00e0 CL c\u00f2n c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi Thanh, Java v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t 1 nh\u00f3m ng\u01b0\u1eddi theo \u0111\u1ea1o do gi\u00e1o s\u0129 \u1edf n\u01b0\u1edbc Xi\u00eam chi\u00eau m\u1ed9. <\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn khi b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec1n Nam, \u0111\u01b0a vua CL tr\u1edf v\u1ec1 th\u00ec CL x\u1ea3y ra n\u1ea1n \u0111\u00f3i, r\u1ed3i vua ch\u1ebft. T\u1eeb \u0111\u00e2y r\u1eafc r\u1ed1i c\u00f2n to h\u01a1n khi vua n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 con trai, ch\u1ec9 c\u00f3 con g\u00e1i, trong khi Xi\u00eam \u0111ang gi\u1eef m\u1ea5y ho\u00e0ng th\u00e2n. Nh\u1eafm kh\u00f4ng gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c, tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh VN m\u1edbi \u0111\u01b0a c\u00e1c c\u00f4ng ch\u00faa v\u1ec1, \u0111\u1eb7t th\u00e0nh Tr\u1ea5n T\u00e2y. Nh\u01b0ng Xi\u00eam c\u0169ng ch\u1eb3ng ch\u1eadm, \u0111\u01b0a ngay ho\u00e0ng th\u00e2n v\u1ec1 bi\u00ean gi\u1edbi. R\u1ed3i s\u1ef1 vi\u1ec7c \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi c\u1ee9 th\u1ebf d\u1eb1ng dai - Nh\u1ea5t l\u00e0 \u1edf c\u00e1c \u0111\u1ecba \u0111i\u1ec3m B\u1eafc T\u1ea7m B\u00f4n, Ph\u1ee7 L\u1eadt. Cho n\u00ean m\u1edbi x\u1ea3y ra chuy\u1ec7n c\u00e1c th\u1ee7 l\u0129nh, quan l\u1ea1i, th\u1ed5 m\u1ee5c CL \"t\u1ea1o ph\u1ea3n\" - b\u1ecb b\u1eaft gi\u1ebft. R\u1ed3i tai bay v\u1ea1 gi\u00f3 tr\u00fang c\u00f4ng ch\u00faa CL => k\u00edch n\u1ed5 c\u00e1i ng\u00f2i quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. <\/p>\n<p>K\u1ec3 ra th\u00ec ngay l\u00fac vua N\u1eb7c Ch\u0103n ch\u1ebft kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i \u0111\u1ee9a con trai n\u00e0o, VN \u0111\u00e3 g\u1ea7n nh\u01b0 m\u1ea5t quy\u1ec1n v\u1edbi CL. Quan h\u1ec7 v\u1edbi Xi\u00eam th\u00ec \u0111\u00e3 \u0111\u1ed5 v\u1ee1, kh\u00f4ng c\u00f2n \u0111i\u1ec1u \u0111\u00ecnh nh\u01b0 th\u1eddi Gia Long \u0111\u01b0\u1ee3c (Nh\u01b0ng k\u1ec3 ra th\u00ec n\u1ebfu l\u00e0 GL ch\u1eafc c\u0169ng v\u1eabn \u0111i\u1ec1u \u0111\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c, v\u00ec GL to\u00e0n ch\u01a1i chi\u00eau l\u00f9i 1 b\u01b0\u1edbc ti\u1ebfn 3 b\u01b0\u1edbc - nh\u01b0 l\u00fac h\u1ea5t c\u1eb3ng Chi\u00eau Ch\u1ee7y Bi\u1ec7n, MM kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1i s\u1ef1 m\u1ec1m d\u1ebbo n\u00e0y). Khi gi\u1ebft Ng\u1ecdc Bi\u1ec7n, c\u00f3 l\u1ebd b\u00ean VN ngh\u0129 l\u00e0 v\u1eabn c\u00f2n 2 ng\u01b0\u1eddi em, nh\u01b0ng qu\u00ean m\u1ea5t l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi CL \u0111ang r\u1ea5t chia r\u1ebd ph\u00e2n t\u00e1n, kh\u00f4ng h\u00e0i l\u00f2ng v\u1edbi vua, c\u0169ng lo ng\u1ea1i VN di\u1ec7t vua c\u1ee7a h\u1ecd.   <\/p>\n<p>Nh\u01b0ng chi\u1ebfn tranh ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi gian. N\u1ebfu b\u1ea3o nguy\u00ean do t\u1eeb \"v\u00e0i \u00f4ng quan l\u1ea1i nh\u0169ng nhi\u1ec5u\" th\u00ec xin l\u1ed7i, ng\u01b0\u1eddi VN ch\u1ea3 t\u1ed1t \u0111\u1eb9p v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ngo\u1ea1i qu\u1ed1c bao gi\u1edd.   <\/p>\n<p>(Th\u1ee9 s\u1eed \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \"truy t\u1ed1\", \"\u0111\u1ed5 t\u1ed9i\" th\u00ec ch\u1ea3 th\u1ea5y xa h\u01a1n ng\u1ecdn tre \u0111\u01b0\u1ee3c bao gi\u1edd. =____=)<\/p>\n<p>---<\/p>\n<p>C\u00f3 ai th\u00edch \u0111\u1ecdc v\u1ec1 tr\u00e1i c\u00e2y th\u1ebf k\u1ef7 17 h\u00f4ng \u0111\u1ec3 m\u00ecnh d\u1ecbch ch\u01b0\u01a1ng 3? =-=<\/p>\n<p>---<\/p>\n<p>T\u1edbi gi\u1edd m\u1edbi xem V\u01b0\u01a1ng \u0111\u00edch th\u1ecbnh y\u1ebfn c\u1ee7a L\u1ee5c Xuy\u00ean, c\u1ea3m th\u1ea5y... \u1edd, \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a \"l\u1ecbch s\u1eed hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i\" h\u01a1i nhi\u1ec1u (if you know what I mean). Xem xong \u0111\u00e2m ra th\u00edch H\u00e0n T\u00edn. >_< Nh\u00e2n v\u1eadt r\u1ef1c r\u1ee1 s\u00e1ng ch\u00f3i nh\u1ea5t trong th\u1eddi \u0111\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 H\u00e0n T\u00edn, H\u1ea1ng V\u0169 b\u1ea1i d\u01b0\u1edbi tay H\u00e0n T\u00edn \u0111\u1ea5y ch\u1ee9. H\u00e0n T\u00edn c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00edch th\u1ef1c l\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9i t\u00e2m \u0111\u01a1n gi\u1ea3n (n\u00ean m\u1edbi trung th\u00e0nh v\u1edbi L\u01b0u Bang nh\u01b0 th\u1ebf), m\u00e0 con \u0111\u01b0\u1eddng b\u1ecf S\u1edf theo H\u00e1n c\u1ee7a H\u00e0n c\u0169ng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n v\u00ec \"k\u1ebb qu\u00fd t\u1ed9c ch\u1ec9 th\u1ea5y h\u00e0o quang c\u1ee7a ri\u00eang m\u00ecnh h\u1ecd\". Th\u1eadt ra nh\u1eafm m\u1eaft c\u0169ng hi\u1ec3u t\u1ea1i sao L\u01b0u Bang quy t\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf. V\u1edbi 1 H\u00e0n T\u00edn t\u1eebng kh\u00f4ng h\u1ec1 b\u1eadn t\u00e2m \u0111\u1ebfn gi\u00e1 tr\u1ecb b\u1ea3n th\u00e2n, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ai nh\u00ecn th\u1ea5y, th\u00ec \u00e1nh s\u00e1ng kia th\u1eadt qu\u00e1 t\u01b0\u01a1i s\u00e1ng. K\u00fd \u1ee9c cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a H\u00e0n T\u00edn (trong phim) tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i t\u1edbi c\u00e1i ch\u1ebft, qu\u00e1 l\u00e0... T__T\n\nNi\u1ec1m tin \u0111\u00f3, \u00e1nh s\u00e1ng d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u00f3, t\u00ecnh c\u1ea3m m\u1ed9t th\u1eddi, l\u00fd t\u01b0\u1edfng m\u1ed9t th\u1eddi, c\u1ea3 d\u1ee5c v\u1ecdng c\u1ee7a m\u1ed9t th\u1eddi, cu\u1ed1i c\u00f9ng tr\u1edf th\u00e0nh nh\u01b0 th\u1ebf. H\u00e0n T\u00edn qu\u00e1 m\u1ee9c \"l\u00fd t\u01b0\u1edfng\" n\u00ean m\u1edbi ph\u1ea3i b\u1ecb h\u1ee7y di\u1ec7t. \n\n\u0110\u1ebfn b\u00e2y gi\u1edd m\u1edbi th\u1ea5y 1 L\u01b0u Bang \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng g\u1ea7n g\u1ea7n v\u1edbi nh\u1eefng g\u00ec \u0111\u00e3 ngh\u0129. L\u01b0u manh nh\u01b0ng kh\u00f4ng h\u00e8n k\u00e9m, l\u1ed7 m\u00e3ng th\u00f4 h\u00e0o nh\u01b0ng kh\u00f4ng kh\u1edd kh\u1ea1o, m\u01b0u t\u00ednh nh\u01b0ng kh\u00f4ng h\u00e8n h\u1ea1 ki\u1ec3u \"gian th\u1ea7n lu\u1ed3n c\u00fai\", tr\u1ecdng v\u1ee3 ch\u1ee9 kh\u00f4ng s\u1ee3 v\u1ee3 (\u0111\u00e3 b\u1ea9u, L\u00e3 H\u1eadu sau khi L\u01b0u Bang ch\u1ebft m\u1edbi d\u00e1m l\u1ed9ng h\u00e0nh). \n\n(N\u00f3i chuy\u1ec7n \u1ee9 li\u00ean quan, l\u00e1 s\u1ed1 t\u01b0\u01a1ng truy\u1ec1n c\u1ee7a L\u01b0u Bang l\u00e0 T\u1eed Vi c\u01b0 Ng\u1ecd, con ng\u01b0\u1eddi ki\u1ec3u g\u00ec c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1ebf c\u01b0 \u0111\u1ebf v\u1ecb. C\u00f2n H\u1ea1ng V\u0169 l\u1ea1i l\u00e0 C\u01a1 Nguy\u1ec7t \u0110\u1ed3ng L\u01b0\u01a1ng, con ng\u01b0\u1eddi ki\u1ec3u g\u00ec c\u0169ng ti\u1ec1m \u1ea9n \"c\u00e1i nh\u00e2n c\u1ee7a \u0111\u00e0n b\u00e0\" - h\u1ed5ng bi\u1ebft c\u00f3 ph\u1ea3i v\u00ec th\u1ebf kh\u00f4ng m\u00e0 anh di\u1ec5n vi\u00ean n\u00e0o \u0111\u00f3ng vai n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 \u0111\u00f4i ba ph\u1ea7n r\u1ea5t l\u00e0 \"Th\u00e1i \u00c2m\".)\n\nN\u00f3i chung th\u00ec, L\u1ee5c Xuy\u00ean \u0111em phim n\u00e0y \u0111i T\u00e2y chi\u1ebfu, d\u00f9 T\u00e2y ch\u1ec9 bi\u1ebft l\u00f5m b\u00f5m s\u1eed th\u1eddi H\u00e1n S\u1edf th\u00ec ch\u1eafc c\u0169ng hi\u1ec3u \u0111\u00f3 - v\u00ec n\u00f3 qu\u00e1 <em>g\u1ea7n<\/em> v\u1edbi s\u1eed TQ hi\u1ec7n-\u0111\u1ea1i. <\/p>\n<p>Nh\u01b0ng m\u00e0 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 \u0111i\u1ec3m b\u1ea5t l\u1ee3i l\u00e0 phim do \u0111\u00f3 kh\u00f4ng khai th\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec3m g\u00ec m\u1edbi l\u1ea1. Ngh\u0129 n\u00f3 c\u00f2n thi\u1ebfu c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00f3 m\u00e0 ch\u01b0a bi\u1ebft l\u00e0 c\u00e1i g\u00ec.<\/p>\n<p>---<\/p>\n<p>Theo ghi ch\u00e9p kia (\u1edf d\u01b0\u1edbi) th\u00ec v\u1ed1n ch\u1eb3ng c\u00f3 c\u00e1i \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a \"ng\u01b0\u1eddi K\u1ebb Ch\u1ee3\" ho\u1eb7c \"ng\u01b0\u1eddi Th\u0103ng Long\" g\u00ec r\u00e1o - V\u00ec ng\u01b0\u1eddi trong K\u1ebb Ch\u1ee3 v\u1ed1n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u1eeb c\u00e1c l\u00e0ng v\u1ec7 tinh xung quanh n\u00f3, \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho l\u00e0ng \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 bu\u00f4n b\u00e1n trong \u0111\u00f3. N\u00ean trong \u0110\u1ea1i Nam th\u1ef1c l\u1ee5c c\u00f3 ghi m\u1ed9t c\u00e2u \u0111\u1ea1i lo\u1ea1i \"H\u00e0 N\u1ed9i to\u00e0n d\u00e2n t\u1ee9 chi\u1ebfng\", r\u1ed3i l\u1ea1i c\u00f3 \"d\u00e2n c\u01b0 kh\u00f4ng theo ngh\u1ec1 n\u00f4ng n\u00ean t\u1ee9 t\u00e1n kh\u00f4ng l\u1eadp s\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c\". C\u00e1i b\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 \"b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng t\u1ee5 v\u1ec1\", n\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 \"b\u1ea3n thu nh\u1ecf\" c\u1ee7a nguy\u00ean m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng l\u00e0ng m\u1ea1c xung quanh, h\u1ea7u nh\u01b0 l\u00e0 c\u1ea3 x\u1ee9 B\u1eafc. Ngay c\u1ea3 t\u1ea7ng l\u1edbp vua quan th\u00ec c\u0169ng c\u00f3 phong \u1ea5p, phong \u0111i\u1ec1n, qu\u00ea qu\u00e1n c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/p>\n<p>N\u00ean t\u00ednh ch\u1ea5t c\u1ee7a n\u00f3 v\u1eabn l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a l\u00e0ng x\u00e3 (h\u1ec5 n\u00f3i \u0111\u1ebfn c\u00e1i g\u00ec l\u00e0 c\u00f3 ngay xu\u1ea5t x\u1ee9 t\u1eeb 1 l\u00e0ng n\u00e0o \u0111\u00f3). K\u1ebb Ch\u1ee3 n\u00f3i \u0111\u00fang ra l\u00e0... 1 c\u00e1i ch\u1ee3 to, n\u01a1i ng\u01b0\u1eddi ta \u0111em h\u00e0ng ra b\u00e0y b\u00e1n.<\/p>\n<p>\u1edc, nh\u01b0 v\u1eady th\u00ec n\u00f3 kh\u00f4ng gi\u1ed1ng ki\u1ec3u th\u00e0nh th\u1ecb t\u1eadp trung c\u00e1c th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n mua h\u00e0ng t\u1eeb nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00e1c v\u1ec1 b\u00e0y b\u00e1n - m\u00e0 t\u00ednh ch\u1ea5t g\u1ea7n gi\u1ed1ng \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a \"ngu\u1ed3n\" \u1edf Nam H\u00e0, n\u01a1i ng\u01b0\u1eddi trong c\u00e1c l\u00e0ng m\u1ea1c \u0111em h\u00e0ng h\u00f3a t\u1eadp trung v\u1ec1. V\u00ec nh\u00e0 L\u00ea c\u1ea5m ng\u01b0\u1eddi Hoa \u1edf Th\u0103ng Long, n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ea7ng l\u1edbp th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n trung gian n\u00e0y. Nh\u1eefng nh\u00e0 bu\u00f4n ch\u00e2u \u00c2u c\u0169ng ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 s\u1eed d\u1ee5ng v\u1ee3 b\u1ea3n \u0111\u1ecba \u0111\u1ec3 t\u00ecm mua v\u1eadt ph\u1ea9m, khi h\u1ecd c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 quy\u1ec1n t\u00ecm ki\u1ebfm v\u01b0\u1ee3t m\u1ee9c.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ghi ch\u00fa c\u1ee7a th\u1eeba sai h\u1ed9i th\u00e1nh Paris v\u00e0o th\u00e1ng 10\/1852: &#8220;N\u0103m 1833, Minh M\u1ea1ng \u0111\u01b0a ra s\u1eafc ch\u1ec9 b\u00e1ch h\u1ea1i \u0111\u1ea1o l\u1ea7n \u0111\u1ea7u.&#8221; V\u1ea7ng, v\u1eady l\u00e0 ch\u00ednh ng\u01b0\u1eddi C\u00f4ng gi\u00e1o th\u1eeba nh\u1eadn, nh\u1eefng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a MM &#8220;\u0111\u00e0n \u00e1p&#8221; TC gi\u00e1o ch\u1ec9 ch\u00ednh th\u1ee9c x\u1ea3y ra sau khi ng\u01b0\u1eddi TC gi\u00e1o n\u1ed5i lo\u1ea1n. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t kho\u1ea3ng t\u1eeb 1826-1830, nh\u1eefng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng m\u00e0 b\u1ecdn h\u1ecd cho l\u00e0 &#8220;b\u1eaft ch\u1eb9t&#8221; nh\u01b0 \u0111\u01b0a gi\u00e1o s\u0129 v\u1ec1 kinh hay khi\u1ec3n tr\u00e1ch v\u00ec t\u00e0u &#8220;l\u1ee1&#8221; \u0111\u1ec3 s\u00f3t m\u1ea5y \u00f4ng gi\u00e1o s\u0129 l\u1ea1i VN \u0111\u1ec1u mang t\u00ednh &#8220;la l\u00e0ng&#8221; qu\u00e1 \u0111\u1ed9. (Nh\u1eadp c\u1ea3nh b\u1ea5t h\u1ee3p ph\u00e1p m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb g\u00f4 c\u1ed5 giao tr\u1ea3 l\u1ea1i b\u1ea3n qu\u1ed1c m\u1edbi l\u1ea1. =_= C\u00f2n vi\u1ec7c \u0111\u00f3n gi\u00e1o s\u0129 v\u1ec1 d\u1ecbch s\u00e1ch v\u1edbi d\u1ea1y ng\u00f4n ng\u1eef th\u00ec MM l\u00e0m th\u1eadt ch\u1ee9 ch\u1ea3 \u0111\u00f9a. =_=) Theo ghi ch\u00e9p c\u1ee7a gi\u00e1o h\u1ed9i VN, l\u1ea1i th\u1ea5y m\u00e2u thu\u1eabn c\u1ee7a LVD v\u00e0 MM \u1edf \u0111\u00e2y. Ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba sai t\u00ean Ph\u00fa Ho\u00e0i Nh\u00e2n (qu\u00e1 l\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 \u0111i tra l\u1ea1i t\u00ean ti\u1ebfng T\u00e2y c\u1ee7a \u00f4ng n\u00e0y) m\u00e0 MM \u0111\u00f3n v\u1ec1 Hu\u1ebf \u0111\u1ec3 d\u1ecbch s\u00e1ch &#8211; theo ghi ch\u00e9p n\u00e0y &#8211; \u0111\u00e3 &#8220;c\u1ea7u c\u1ee9u&#8221; LVD v\u00e0 \u0111\u1ebfn n\u0103m 1829 th\u00ec LVD \u0111\u1ebfn Hu\u1ebf \u0111\u01b0a \u00f4ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6914,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21,28,1],"tags":[106,107],"class_list":["post-7290","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ca-nhan","category-lich-su-news","category-news","tag-lich-su-2","tag-viet-nam"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7290","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7290"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7290\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6914"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7290"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7290"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/truongan.name\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7290"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}